ترموستات چیست؟

پورحقانی maپورحقانی ma
18 بازدید

تنظیم دمای محیط روی تمامی عملکردهای انسان تاثیرگذار است و یکی از ابزارهای تنظیم دما، ترموستات است.

برای شما هم جالب است که شیوه کار این قطعه مهم در عین حال نه چندان پیچیده را یاد بگیرید؟ در این مقاله سعی داریم شما را با انواع اصلی ترموستات و شیوه عملکرد آن‌ها آشنا کنیم.

 

ترموستات چیست؟

ترموستات کنترل کننده خودکاری است که برای تنظیم دما در مکان‌های محدود استفاده می‌شود. معمولا آن را به دستگاه‌های سرد یا گرم ساز همچون یخچال متصل می‌کنند. درواقع با قطع و وصل کردن سیستم دستگاه، فضا را در دمایی که از قبل تنظیم شده است نگه می‌دارد.

هنگامی که دما از حد مجاز و تنظیم شده بالاتر برود ترموستات مدار برقی دستگاه را قطع می‌کند. درصورتی که دما پایین بیاید دوباره مدار را متصل می‌کند که البته در سیستم خنک کننده ماشین این کار با باز کردن سوپاپ انجام می‌پذیرد. ترموستات‌ها انواع مختلفی دارند که در هر کدام از آن‌ها از سنسورهای مختلفی استفاده می‌شود.

 

انواع ترموستات

تقسیم بندی‌ها براساس این موارد به شکل زیر است:

حرارتی: دو نوع برودتی و حرارتی

نوع عملکرد: سه نوع قطعی، وصلی و تدریجی

مکان نصب: چهار نوع اتاقی، کانالی، مستغرق، جداری

فصل سال: سه نوع تابستانی، زمستانی و دو فصلی

نوع سنسور: چهار نوع بیمتالی، فانوسه ای، رئوستا و دیافراگمی

تعداد مراحل: سه نوع یک مرحله‌ای، دو مرحله‌ای و پله‌ای

رنج کاری: دو نوع، زیر صفر و بالای صفر

 

ترموستات الکترونیکی

این نوع ترموستات دستور ارسال شده توسط سنسور را به یک رله کوچک مینیاتوری منتقل می‌کند و باعث قطع شدن جریان الکتریکی می‌شود.

 

ترموستات الکترومکانیکی

این نوع ترموستات عمر طولانی تری نسبت به دیگر انواع دارد. این نوع با دریافت پیام از طرف سنسور حرارتی که از طریق یک سری رابط مکانیکی به میکروسوئیچ منتقل می‌شود، مدار الکترونیکی دستگاه را قطع و وصل می‌کند. نوع الکترومکانیکی این قطعه یک خصوصیت دیگر نیز نسبت به انواع دیگر ترموستات دارد و آن این است که از دو حسگر دما استفاده می‌کند.

 

یکی از این حسگرها بر اساس اصل انبساط مایع عمل می‌کند و دیگری بر اساس انبساط فلز که ترموستات بیمتال نامیده می‌شود که به صورت مستقیم و با انبساط فلز، کلید فنری عمل می‌کند. نام سیستم حرارتی اول ترموستات مویین است ولی نام علمی و جهانی آن diastat است و شامل موارد زیر می باشد:

سنسور

لوله مویین

دیافراگم

 

هنگامی که دما بیش از حد مجاز شود، مایع از طریق لوله مویین به داخل دیافراگم می رود تا ایجاد انبساط کاری (Working distention) کند و اینگونه کلید فنری (Snap action) به کار می‌افتد که می‌تواند مدار را قطع یا وصل کند.

 

نحوه اتصال ترموستات

در ترموستات‌ها هر ترمینال رنگ یا حرف اختصاری منحصر به فرد خود را دارد که مطابق استاندارد نشان داده می‌شود.

 

سیم بندی ترموستات

ترمینال تغذیه (24 ولت) با رنگ قرمز یا حرف اختصاری R نمایش داده می‌شود. اتصال به وسایل گرمایشی با رنگ سفید یا حرف اختصاری W نمایش داده می‌شود. اتصال به وسایل سرمایشی نیز با رنگ زرد یا حرف مختصر Y نمایش داده می‌شود. اتصال به فن با رنگ سبز یا با حرف اختصاری G نمایش داده می‌شود و در انتها رنگ مشکی یا حرف مختصر C هم نمایانگر اتصال به سر مشترک می‌باشد.

 

موارد استفاده و کاربرد ترموستات

معمولا ترموستات‌ها برای تنظیم و کنترل درجه حرارت مواد (مایعات، جامدات، گازها) در دستگاه‌های سرمایشی و گرمایشی و در بخش‌های مختلفی که در زیر به آنها اشاره می‌کنیم مورد استفاده قرار می‌گیرد:

 

بخش صنعتی شامل: گلخانه‌ها، گرم‌خانه‌ها، کوره‌ها، دیگ‌های بخار و اتوکلاو‌ها

بخش لوازم خانگی شامل: لباسشویی، ظرفشویی، سرخ کننده‌ها، سماور‌برقی، فرهای برقی، آبگرمکن برقی و گازی

بخش تاسیساتی مانند: شوفاژ خانه‌های مرکزی و کنترل دما در دستگاه‌های هوا ساز مانند چیلر و فن کویل

 

از مزیت‌های استفاده از ترموستات می‌توان به مدیریت کردن سرمایش و گرمایش به صورت یکنواخت و به صورت اتوماتیک، توانایی اتصال بر روی دیوار و کاهش انرژی اشاره کرد.

 

ترموستات در خودروها

سیستم‌های خنک کننده در خودرو‌هایی که از موتور‌های احتراقی استفاده می‌کنند خیلی مهم است و اگر درست کار نکند باعث کاهش بازدهی موتور و یا حتی از کار افتادن و آسیب به آن می‌شود. سیستم خنک کننده خودرو از قطعه‌های مختلفی تشکیل شده است که ترموستات بخشی از آن ها است. مانند: واتر پمپ

 

دمای مناسب در موتور خودرو از اهمیت زیادی برخوردار است. زیرا اگر دمای موتور بیش از حد بالا یا پایین برود کارکرد روغن موتور با مشکل مواجه می‌شود و در دمای بالا غلظت آن بیش از حد می‌شود و در دمای پایین نیز رقیق می‌شود که هردو برای موتور مشکل ساز است. این موارد باعث صدمه دیدن موتور می‌شوند.

 

ترموستات‌های خودرو از پودری مومی برای تشخیص دمای موتور استفاده می‌کنند. در صورت بالا رفتن دما بیش از حد این ماده منبسط می‌شود و باعث باز شدن سوپاپ‌ها می‌شود تا مایع از رادیاتور به موتور برسد و آن را خنک کند.

دسته بندی بلاگ ترموستات دسته‌بندی نشده مقالات فنی
اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

69+ محصولات
27+ مطالب وبلاگ

نشان ملی ثبت

logo-samandehi

نماد های اعتماد

عضویت در خبرنامه

با عضویت در خبرنامه از آخرین پیشنهادها و تخفیف های ما زودتر از بقیه با خبر شوید!
سبد خرید

سبد خرید شما خالی است.

ورود به سایت